एक विश्वगीत का नसावे?

आपण अनेक राष्ट्रांचे नागरिक असलो, तरी एका पृथ्वीची लेकरं आहोत.

काही दिवसांपूर्वी फिफा विश्वचषकाचा सामना पाहत बसलो होतो.

खेळ सुरू होण्यापूर्वी दोन्ही देशांची राष्ट्रगीते वाजत होती. खेळाडू अभिमानाने उभे होते. प्रेक्षकही.

आणि तसे व्हायलाच हवे. राष्ट्रगीत म्हणजे देशाचा आत्मा. आपल्या इतिहासाची, संस्कृतीची आणि मातृभूमीबद्दलच्या प्रेमाची अभिव्यक्ती.

पण तेवढ्यात मनात एक वेडा विचार चमकून गेला.

प्रत्येक देशाचे राष्ट्रगीत असते... मग संपूर्ण मानवजातीचे एखादे विश्वगीत का नसावे?

आज पृथ्वीवर जवळजवळ दोनशे देश आहेत. दोनशे ध्वज.दोनशे राष्ट्रगीते. दोनशे वेगळ्या ओळखी.

पण पृथ्वी किती? एकच. सूर्य किती? एकच. चंद्र किती? एकच.मानवजात? तीसुद्धा एकच.

मग या एकत्वाचे प्रतीक असणारे एखादे गीत का नसावे?

अंतराळातून पृथ्वीचा फोटो पाहिला की कुठेही सीमा दिसत नाहीत. ना भारत. ना अमेरिका. ना चीन. ना रशिया.

एक निळा ग्रह. 

एक घर. सगळ्यांचे समान घर. विश्वचषकाच्या मैदानावर प्रत्येक देशाचा ध्वज फडकतो.

तो फडकायलाच हवा. कारण विविधता हेच जगाचे सौंदर्य आहे. मला राष्ट्रध्वज नाहीसे व्हावेत असे वाटत नाही.

मला राष्ट्रगीतेही नाहीशी व्हावीत असे वाटत नाही. उलट ती राहावीत. पण त्या सगळ्यांच्या पलीकडे आपल्याला जोडणारे एक प्रतीक असावे असे वाटते. एक पृथ्वीचा ध्वज. एक विश्वगीत.

कल्पना करा... फिफा विश्वचषकाची अंतिम फेरी. सर्व देशांचे खेळाडू मैदानावर उभे आहेत. त्यांच्या मागे त्यांच्या देशांचे ध्वज आहेत.

प्रेक्षकांमध्ये जगभरातील लोक बसले आहेत. खेळ सुरू होण्यापूर्वी संपूर्ण स्टेडियममध्ये एक गीत घुमते.असे गीत जे कोणत्याही एका देशाचे नसून संपूर्ण पृथ्वीचे आहे. असे गीत जे भाषा, धर्म, वंश, सीमा यांच्यापलीकडे जाते.

असे गीत जे फक्त एवढेच सांगते—"आपण वेगळे असलो तरी आपण एक आहोत."

"We Are The World" हे गाणे पहिल्यांदा ऐकले तेव्हा ते फक्त एक सुंदर गाणे वाटले होते.आज वाटते, ते एका विश्वगीताच्या कल्पनेच्या सर्वात जवळ गेलेले गीत असावे. कारण ते देशांविषयी बोलत नाही. ते माणसांविषयी बोलते. ते आपल्याला आठवण करून देते की आपली दुःखे, आशा, स्वप्ने आणि भीती यांना सीमा नसतात.

आपण राष्ट्रगीत ऐकतो तेव्हा उभे राहतो. कारण आपण आपल्या देशाचा सन्मान करतो.

पण एखादे विश्वगीत असते तर? आपण उभे राहिलो असतो का? त्या क्षणी आपण भारतीय, अमेरिकन, जपानी किंवा ब्राझिलियन नसतो. आपण फक्त पृथ्वीवासी असतो.

कदाचित माझी ही कल्पना कधीच प्रत्यक्षात येणार नाही. कदाचित प्रत्येक देश आपापल्या राष्ट्रगीतांमध्येच रमून जाईल.

तसे असण्यात काही गैरही नाही.पण पुढच्या वेळी विश्वचषकाच्या मैदानावर राष्ट्रगीत ऐकताना माझ्या मनात एक प्रश्न नक्की येईल...जर प्रत्येक देशाचे राष्ट्रगीत असू शकते, तर संपूर्ण मानवजातीचे एक विश्वगीत का नसावे?

आणि ते गीत कोणते असेल? माझ्यासाठी त्याचे उत्तर अनेक वर्षांपूर्वी लिहिले गेले आहे—

"We Are the World..."कारण अखेरीस आपण अनेक देशांचे नागरिक असलो, तरी एका पृथ्वीची लेकरं आहोत.

आणि कदाचित जगाला एका जागतिक सरकारची नाही, एका जागतिक चलनाची नाही, तर एकमेकांची आठवण करून देणाऱ्या एका विश्वगीताची गरज आहे.